Karaczan zielony
Panchlora nivea
Poradnik poświęcony hodowli karaczana zielonego
Karaczan zielony (Panchlora nivea) znany także pod nazwą karaczan bananowy jest nie do pomylenia z innymi gatunkami karaczanów za sprawą swojego wyjątkowego zielonego koloru, który pojawia się u dorosłych osobników. W hodowlach karmowych karaczan zielony jest podobnie jak karaczan szary raczej rzadko spotykany, a szkoda, bo jest bardzo dobrym pokarmem dla młodych i drobnych zwierząt, ponieważ jego ciało jest miękkie i lekkostrawne. Z tekstu dowiesz się jak poprowadzić domową hodowlę karaczana zielonego. Poradnik jest wynikiem mojego doświadczenia z tymi owadami, więc możesz zaufać, że znajdziesz tu sprawdzone informacje. Moja początkowa hodowla zaczynała się od 30 osobników i z takiej populacji udało mi się namnożyć setki jak nie tysiące owadów.
Hodowla karaczana zielonego - w skrócie dla leniuchów
Tekst poświęcony hodowli karaczana zielonego jest długi, dlatego poniżej znajdziesz skróconą wersję z najważniejszymi informacjami:
| Informacja | Opis |
|---|---|
| Długość dorosłego osobnika | Samice do 3 cm, samce do 1,5 cm |
| Miejsce hodowli | Wentylowane pudło z pokrywą |
| Wielkość pojemnika | 19x19x19 cm dla 100-200 osobników |
| Wyposażenie pojemnika | Płaty kory drzewnej, łupiny kokosa, materiały, które nie rozpadną się pod wpływem wilgoci |
| Podłoże | Konieczne, 4-5 cm warstwa torfu lub włókna kokosowego |
| Ogrzewanie i temperatura | 28-30 stopni dla szybkiego rozrodu, dodatkowe dogrzewanie w postaci maty grzewczej |
| Wilgotność | Wysoka, 70-90%, pojemnik wymaga regularnego spryskiwania |
| Pokarm | Płatki owsiane, sucha karma dla psów lub kotów, słodkie owoce i warzywa |
| Rozmnażanie | Bez ingerencji hodowcy, samice są jajożyworodne, a młode dojrzewają pod ziemią |
Gdzie karaczan zielony występuje w naturze?
W naturze karaczan zielony występuje na obszarze 2 kontynentów – Ameryki Północnej i Południowej. Jego siedliska można napotkać w krajach takich jak m.in. Stany Zjednoczone (od Florydy do Teksasu oraz w Karolinie Południowej w mieście Moncks Corner), na obszarze wysp Indii Zachodnich (Kuba, Portoryko) oraz w Meksyku i na Kostaryce.
Obszar występowania karaczana bananowego jest dużo większy, ponieważ został on zawleczony w różne rejony świata podczas transportu owoców z Wielkich Antyli.
Karaczan występuje w klimacie tropikalnym oraz subtropikalnym na terenach gdzie utrzymuje się wysoka wilgotność. Dorosłe osobniki żerują na krzewach, drzewach i roślinach. Młode prowadzą skryty tryb życia i można je znaleźć pod kłodami, rozkładającą się materią organiczną lub zakopane w podłożu. Dorosły karaczan zielony często jest przyciągany zarówno przez oświetlenie wewnętrzne jak i zewnętrzne. Okres aktywności przypada przede wszystkim na noc. Karaczan potrafi chodzić po pionowych powierzchniach, w przeciwieństwie do innych gatunków karaczanów hodowlanych potrafi również latać.
Systematyka karaczana zielonego |
|
Charakterystyka karaczana madagaskarskiego
Karaczan bananowy ma zielony kolor, który pojawia się dopiero u dorosłej formy owada (imago). Barwa może mieć różne odcienie – od bladozielonego do żółtawozielonego, dodatkowo na bokach wzdłuż ciała biegnie żółta linia. Ciało owada jest lekko spłaszczone (podobne do ciała karaczana szarego), dzięki czemu może przeciskać się przez szczeliny. Owad posiada 3 pary odnóży, które są pokryte kolcami. Skrzydła karaczana zielonego pokrywają ciało owada na całej jego szerokości i są dłuższe niż całe ciało owada sięgając poza jego odwłok. W przeciwieństwie do innych gatunków karaczanów karmowych, karaczan zielony używa skrzydeł do latania i wychodzi mu to całkiem sprawnie, więc szczególnie przy przeglądzie hodowli trzeba być ostrożnym. Samice są większe i osiągają długość do 2-3 cm, samce są mniejsze i dorastają do 1,5 cm.
Młode karaczany zielone wyglądają zupełnie inaczej niż dorosłe osobniki. Nimfy są brązowe lub czarne, nie posiadają skrzydeł i najczęściej prowadzą podziemny tryb życia. Młode nie posiadają również skrzydeł, a wyglądem przypominają bardziej młodego karaczana madagaskarskiego lub karaczana szarego. Wraz z kolejnymi wylinkami, owad rośnie, a po ostatniej imaginalnej wylince jego wygląd zupełnie się zmienia i staje się dorosłym zielonym osobnikiem. Bardzo szybko biega.
Różnice płciowe u karaczana zielonego
Płeć karaczana zielonego możemy rozpoznać po końcowych segmentach odwłoka owada patrząc na niego od spodu. Samice mają duży zrośnięty ostatni segment, a kilka ostatnich segmentów jest ukrytych i widoczne są dopiero po odgięciu jej ciała. U samców ostatnie sternity (segmenty) odwłoka mają typowy standardowy i równy układ, a ostatnie segmenty są małe. Samiec ma widoczne również wszystkie segmenty, w tym te, które u samicy są ukryte. Dorosłe samce karaczana bananowego są wyraźnie mniejsze od samic – dorastają do 1,5 cm, podczas gdy samice mają 2-3 cm. Akurat u tego gatunku płeć jest bardzo łatwa do rozpoznania.
Cykl rozrodczy i rozmnażanie karaczanów zielonych
Samica karaczana zielonego jest jajożyworodna, co oznacza, że nosi jaja wewnątrz ciała, a młode klują się wewnątrz organizmu matki. Samica wytwarza ootekę będącą zakrzywioną kapsułą jajową, która pozostaje w jej ciele aż do momentu wylęgu nimf. Jedna ooteka może pomieścić od 30 do 60 jaj, a młode klują się po ok. 45-60 dniach.
Sama kopulacja karaczana zielonego przebiega podobnie jak u innych gatunków karaczanów. Samiec wchodzi na samicę, następnie próbuje podłączyć się swoim odwłokiem do jej odwłoka i pozostają w przyczepionej pozycji przez kilkanaście do kilkudziesięciu minut – wówczas dochodzi do zapłodnienia. Po zapłodnieniu samica może co jakiś czas wystawiać z odwłoka ootekę po to, by stwardniała pod wpływem warunków zewnętrznych. Osiągnięcie dorosłości świeżo wyklutemu karaczanowi bananowi zajmuje zwykle ok. 100 dni, choć wiele zależy tutaj od temperatury, którą zapewnimy w hodowli. Warto przy tym zauważyć, że osiągnięcie dorosłości samcowi zajmuje mniej czasu niż samicy, która osiąga ją kilka tygodni później.
Wyższa temperatura w okolicy 30-32 stopni pobudzi wzrost i chęć rozmnażania karaczana bananowego. Powinniśmy także pamiętać o zapewnieniu wysokiej wilgotności na poziomie 70-90 procent.
Wylęg karaczana zielonego
Wylęg karaczana zielonego jest biały lub kremowy, ale młode owady bardzo szybko – w ciągu kilku godzin – ciemnieją, przyjmując brązowy lub szarobrązowy kolor. W przeciwieństwie do dorosłych, które mają charakterystyczny zielony kolor i skrzydła, młode (nimfy) są bezskrzydłe i mają zupełnie inne ubarwienie.
Świeżo urodzone karaczany bananowe są bardzo ruchliwe i aktywne, jednak nie tak szybkie jak dorosłe. Od razu po wylęgu zaczynają szukać kryjówek, najczęściej chowając się głęboko w ściółce, pod korą lub w zakamarkach wilgotnych struktur.
Nie wspinają się po gładkich powierzchniach tak dobrze jak dorosłe, więc na tym etapie łatwiej je kontrolować. Są skryte i unikają światła, preferując zacienione i wilgotne środowisko. W hodowli można zaobserwować, że wylęg karaczana zielonego często gromadzi się w skupiskach, zwłaszcza jeśli ma dostęp do ukrytych miejsc – co zwiększa przeżywalność i ogranicza stres.
Czym i jak karmić karaczana zielonego?
Dieta identyczna jak u wszystkich karaczanów. Karaczany zielone zjadają banany, jabłka, mango, pomarańcze, śliwki oraz inne owoce o wysokiej zawartości cukru i wody. Szczególnie polecane są banany, które są dla nich przysmakiem, któremu zresztą zawdzięczają jedną ze swoich nazw – karaczan bananowy. Niekiedy można także dodawać karaczanom do pokarmu odrobinę miodu. Dieta karaczana zielonego powinna być urozmaicona – poza owocami możemy podawać także warzywa, na przykład marchew lub kapustę pekińską.
Źródłem białka dla karaczanów zielonych może być na przykład sucha karma dla psów i kotów lub pokarm dla rybek.
Powinniśmy także zapewnić produkty zbożowe, np. płatki owsiane lub otręby. Przy takiej diecie owady będą bez problemu się rozwijać i rozmnażać.
Dla zapewnienia czystości warto mieć osobny pojemniczek do którego wsypujemy pożywienie. Tak będzie łatwiej nam sprzątać resztki niezjedzonego pokarmu.
No i tutaj jeszcze jedna ważna kwestia – z uwagi na to, że w pojemniku hodowlanym będzie panować wysoka wilgotność, będzie to sprzyjać rozwojowi pleśni, dlatego bardzo polecam współlokatorów, w postaci prosionków lub skoczogonków. Będą one spożywać wszystkie resztki, pleśń i dbać o czystość w pojemniku.
Przeczytaj także: Co jedzą karaczany? Spis pokarmów, które możesz podawać karaczanom w swojej hodowli
Wymagania karaczana zielonego - warunki hodowlane
Jaki pojemnik hodowlany będzie najlepszy?
Ja swoje karaczany zielone trzymam w tzw. braplaście, który ma zamknięcie od góry i dodatkowo dwa otwory wentylacyjne po bokach. Są bardzo estetyczne, kompaktowe i dla małej hodowli są w sam raz.
Musimy tylko uważać na to, by przy otwieraniu pojemnika karaczany nie uciekały, bo na pewno będą wykorzystywać okazję, z racji tego że sprawnie wspinają się po pionowych powierzchniach.
Jak to wygląda u mnie? Dla domowej hodowli wystarczy braplast o wymiarach 19x19x19 cm. W takim pojemniku z zaledwie 20 osobników rozmnożyłem setki owadów. Jeśli widać że zaczyna panować ścisk, kupuję po prostu kolejny pojemnik i część populacji przeprowadzam.
Podłoże utrzymujące wilgoć
W przeciwieństwie do wielu innych gatunków karaczanów, karaczany zielone będą wymagać dość grubej warstwy podłoża w pojemniku hodowlanym. Po pierwsze, młode osobniki będą spędzać większość czasu zakopane pod ziemią. Po drugie, warstwa podłoża pozwoli utrzymywać wysoką wilgotność, która dla tego gatunku jest niezbędna do przeżycia.
Jako podłoże możemy wykorzystać na przykład mieszankę włókna kokosowego i torfu. Warstwa podłoża powinna mieć ok. 4-5 cm. Dla zwiększenia powierzchni życiowej nad podłożem warto ustawić pionowo np. płaty kory drzewnej lub inne elementy, które będą stanowić kryjówki i pod wpływem wilgoci nie rozpadną się. Mogą to być np. wysokie doniczki, łupiny kokosa, kamienie. Wytłoczki do jajek z uwagi na wysoką wilgotność, która będzie panować w zbiorniku raczej nie wystarczą na długo i szybko będą się rozmaczać. Warto też nie przesadzać z wystrojem, bo owady z czasem zaczną zakopywać wszystkie elementy w ziemi.
Jak zapewnić odpowiednią temperaturę?
Zakres temperatur, które tolerują karaczany zielone wynosi od 20 do 32 stopni. W wyższej temperaturze owad szybciej dorasta i pobudza się do rozmnażania. Aby zapewnić właściwą temperaturę, powinniśmy zamontować poza zbiornikiem matę grzewczą z termostatem. Mata powinna pracować 24 godziny na dobę, zarówno w dzień jak i w nocy, ale jeśli chcemy przystopować rozrost hodowli, możemy też skrócić jej działanie do 12 godzin dziennie. Możemy ją zamocować albo pod pudłem albo na jednej ze ścianek na zewnątrz. W okresie zimowym, wystarczy pudło ustawić koło kaloryfera – pozwoli to w jakimś stopniu zredukować koszty, a ciepło emitowane przez grzejnik będzie dla karaczanów wystarczające i również będą się bez problemu rozmnażać. Przy wyższych temperaturach ok. 30 stopni widać wyraźnie, że owady są bardziej ruchliwe i pobudzone.
Utrzymanie wysokiej wilgotności u karaczana zielonego
Wysoka – na poziomie 70-90 procent. Możemy ją uzyskać stosując podłoże pochłaniające nadmiar wody, np. mieszankę torfu i włókna kokosowego. Powinniśmy codziennie spryskiwać zbiornik wodą i nadzorować, czy w hodowli nie jest zbyt sucho. Jeśli zarówno dorosłe jak i młode owady będą zakopywać się w podłożu, może to oznaczać, na zewnątrz jest zbyt sucho. Nie powinniśmy też przesadzać w drugą stronę – podłoże powinno być wilgotne, ale nie przemoczone.
Wraz z wysoką wilgotnością może też wiązać się inny problem, a mianowicie pojawianie się pleśni, np. na jedzeniu lub elementach wyposażenia. Rozwiązaniem na takie problem jest wprowadzenie dodatkowego lokatora do karaczanów, a mianowicie prosionków (isopodów), które są też nazywane często ekipą sprzątającą. Żywią się one martwą materią organiczną, zjadają także pleśń, więc dzięki nim pozbędziemy się zarówno szczątków martwych owadów jak i niechcianej pleśni. Skorupiaki w żadnym stopniu nie będą konkurować z karaczanami zielonymi i będą żyć w symbiozie.
Jaka jest cena karaczanów zielonych w hodowlach?
Karaczan zielony występuje stosunkowo rzadko w hodowlach, więc jego cena jest nieco wyższa niż cena innych owadów karmowych. Można zakupić zarówno wylęg jak i dorosłe osobniki.
Karaczan zielony jest sprzedawany na sztuki, a oto jego cena:
Ilość osobników karaczana zielonego | Cena karaczana zielonego |
10 osobników | 15 zł |
20 osobników | 20 zł |
30 osobników | 30 zł |
50 osobników | 45 zł |
100 osobników | 85-90 zł |
Karaczan zielony w diecie zwierząt owadożernych
Ciało karaczana zielonego jest bardzo miękkie, więc nadaje się jako karma dla wielu gatunków zwierząt jako źródło białka.
Jaszczurki
Jaszczurki takie jak agamy, gekony, kameleony i legwany mogą spożywać karaczana zielonego. Z racji dość długiego procesu reprodukcyjnego trudno będzie ustanowić karaczana zielonego podstawą diety, ale w ramach urozmaicenia menu możemy go podawać. Owad szybko biega, a dodatkowo lata, więc zapewni jaszczurkom ruch i uaktywni instynkt łowiecki.
Myszy i szczury
Myszy i szczury są wszystkożerne, więc w ramach urozmaiconej diety mogą spożywać karaczana zielonego.
Amadyny, zeberki, astryldy
Egzotyczne ptaki ozdobne żywią się także owadami, które dostarczą im białka podczas rozrodów.
Owady mięsożerne
Karaczan zielony może stanowić pokarm dla modliszki lub pluskwiaków, które są owadożerne.
Skontaktuj się
Chcesz podzielić się swoimi doświadczeniami lub nawiązać współpracę? A może potrzebujesz wskazówek jak rozpocząć własną hodowlę owadów karmowych? Skontaktuj się z nami!