Szarańcza wędrowna
Locusta migratoria
Poradnik poświęcony hodowli szarańczy wędrownej
Szarańcza wędrowna (Locusta migratoria) jest jednym z największych gatunków owadów (wraz z szarańczą pustynną), którego wykorzystuje się jako karmówkę w terrarystyce. Posiada wysoką zawartość białka oraz korzystny stosunek wapnia do fosforu, więc może stanowić stały składnik diety np. agamy brodatej lub innych większych jaszczurek. Z tekstu dowiesz się jak poprowadzić własną hodowlę szarańczy wędrownej w domowych warunkach. Wszystko na bazie mojej wiedzy.
Hodowla szarańczy wędrownej - w skrócie dla leniuchów
Jeśli nie chcesz czytać całego tekstu, w tabeli poniżej umieściłem najważniejsze informacje potrzebne do hodowli szarańczy wędrownej:
| Informacja | Opis |
|---|---|
| Długość dorosłego osobnika | 5-8 cm, samice są większe od samców |
| Miejsce hodowli | Wysokie plastikowe pudło z wentylowaną pokrywą i wentylowaną ścianką lub terrarium z wentylacją grawitacyjną |
| Wielkość pojemnika | 60x40x40 cm lub większe |
| Wyposażenie pojemnika | Pionowo ułożona nieużywana wytłoczka do jaj, miska z wodą, lampa grzewcza, naturalne ozdoby - kora drzewna, korzeń, siatka na której szarańcza będzie przesiadywać, pojemnik do składania jaj, pojemnik na suchy pokarm |
| Podłoże | Kilkucentymetrowa warstwa mieszanki włókna kokosowego z piaskiem lub torfem |
| Ogrzewanie i temperatura | 30-35 stopni w ciągu dnia i 45-50 stopni bezpośrednio pod lampą grzewczą, nocny spadek do temperatury pokojowej (lampa wyłączona), lampa powinna pracować w cyklu 12-godzinnym |
| Wilgotność | Nie wyższa niż 40% (można ją uzyskać spryskując podłoże), wystarczy pokojowa |
| Pokarm | Świeża trawa, zboża, płatki owsiane, ziarna, mniszek lekarski, koniczyna, kapusta pekińska; na stałe suchy pokarm - siano, otręby, płatki owsiane, dla uzupełnienia białka - sucha karma dla psów lub kotów albo pokarm dla rybek |
| Rozmnażanie | Nie wymaga ingerencji, jeśli w pojemniku panują właściwe warunki, samica złoży w mokrym podłożu ootekę, z której wyklują się młode. Warunki dla młodych - temperatura 25-30 stopni, wilgotność 70%. |
Gdzie występuje szarańcza wędrowna w naturze?
Szarańcza wędrowna preferuje tereny trawiaste, stepy, półpustynie oraz obszary uprawne, gdzie dostęp do pokarmu jest obfity. Jej zdolność do tworzenia dużych stad i odbywania dalekich wędrówek pozwala na szybkie przemieszczanie się w poszukiwaniu odpowiednich warunków środowiskowych. W sprzyjających warunkach, takich jak odpowiednia wilgotność i temperatura, populacje szarańczy mogą gwałtownie rosnąć, prowadząc do masowych migracji i potencjalnych szkód w rolnictwie.
Szarańcza wędrowna występuje przede wszystkim na półkuli wschodniej i obejmuje kontynenty takie jak:
- Europa – głównie w regionach o ciepłym klimacie i otwartych przestrzeniach takich jak Hiszpania, Grecja i Włochy.
- Azja – szarańcza wędrowna zasiedla różnorodne ekosystemy, od stepów po tereny uprawne. Występuje w krajach takich jak Indie, Chiny i Pakistan.
- Afryka – jest to naturalne środowisko szarańczy, można ją napotkać w krajach takich jak Sudan, Nigeria, Etiopia.
- Australia.
Systematyka szarańczy wędrownej |
|
Jak wygląda szarańcza wędrowna?
Długość ciała szarańczy wędrownej mieści się w przedziale od 6 do 8 cm. Ciało owada jest bocznie spłaszczone, z dużą głową i krótkimi, szczecinkowatymi czułkami. Posiada on 3 pary odnóży. Tylne odnóża szarańczy wędrownej są bardzo silnie umięśnione i wydłużone, co pozwala owadowi wykonywać dalekie skoki, natomiast przednie odnóża są krótsze i wykorzystywane do grzebania w podłożu.
Ubarwienie szarańczy to zwykle odcienie brązu, beżowego i żółtego.
Skrzydła szarańczy są przejrzyste, często z przyciemnionymi wierzchołkami, i sięgają poza wierzchołki ud tylnej pary nóg. Są one przystosowane do dalekich lotów, co pozwala na migracje na znaczne odległości w poszukiwaniu pożywienia.
Faza samotnicza i faza stadna szarańczy wędrownej
Faza stadna i faza samotnicza u szarańczy wędrownej to dwa różne stany behawioralne i fizjologiczne, które ten gatunek przyjmuje w zależności od warunków środowiskowych. Obie fazy są częścią zjawiska zwanego polifenizmem, czyli zdolnością do zmiany morfologii, zachowania i fizjologii w odpowiedzi na zmiany w zagęszczeniu populacji.
Faza samotnicza
W fazie samotniczej szarańcza wędrowna prowadzi pojedynczy tryb życia. Owady są rozproszone na dużych obszarach i nie wykazują skłonności do tworzenia stad. Ich ubarwienie jest przystosowane do kamuflażu – dominuje zieleń lub brąz, co pozwala im ukrywać się przed drapieżnikami. Są mniej aktywne, mają krótsze skrzydła i nogi, co ogranicza ich zdolność do długich migracji. Zachowanie w tej fazie jest bardziej terytorialne i spokojne, a liczebność populacji jest na niskim poziomie.
Faza stadna
Faza stadna pojawia się, gdy warunki środowiskowe sprzyjają wzrostowi populacji, a zagęszczenie osobników staje się wysokie. W odpowiedzi na tłok i fizyczny kontakt między owadami, szarańcze przechodzą transformację w zachowaniu i wyglądzie. Przybierają bardziej kontrastowe barwy – brązowawo-żółte lub czarno-żółte – które mogą działać jako sygnał ostrzegawczy. Ich ciała stają się smuklejsze, a skrzydła i tylne nogi wydłużają się, co umożliwia długodystansowe migracje. Owady w fazie stadnej tworzą ogromne grupy, liczące nawet miliony osobników, które przemieszczają się masowo w poszukiwaniu pożywienia. W tej fazie są bardziej agresywne i zdolne do niszczenia dużych obszarów upraw.
Jak rozpoznać płeć szarańczy wędrownej?
Samice są wyraźnie większe od samców, ich długość ciała wynosi od 3,5 do 5,5 cm, podczas gdy samce osiągają od 3 do 5 cm. Większy rozmiar samic wiąże się z ich rolą reprodukcyjną, gdyż większe ciało pozwala na rozwój większej liczby jaj. Odwłok samic jest masywniejszy i bardziej zaokrąglony, co ułatwia przechowywanie jaj przed ich złożeniem, podczas gdy samce mają smuklejszy odwłok, który zwęża się ku końcowi. Samice posiadają dłuższy aparat pokładełkowy, umożliwiający składanie jaj w ziemi, natomiast samce mają narządy kopulacyjne dostosowane do przytrzymywania samicy podczas kopulacji.
Jak rozmnożyć szarańczę wędrowną?
Samice szarańczy wędrownej składają jaja w miękkiej, wilgotnej glebie, wykorzystując pokładełko do umieszczenia ich pod powierzchnią ziemi. Każda samica może złożyć od 2 do 7 pakietów jajowych (tzw. ootekę), z których każdy pakiet zawiera od 15 do 100 jaj, w zależności od warunków środowiskowych. Jaja otoczone są piankową substancją, która twardnieje, tworząc ochronną kapsułę. Czas inkubacji jaj wynosi od 10 do 24 dni, w zależności od temperatury i wilgotności otoczenia. Po wykluciu, larwy (zwane nimfami) przechodzą przez 5 do 6 stadiów rozwojowych (instarów), zanim osiągną dorosłą postać. Cały cykl rozwojowy od jaja do dorosłego osobnika trwa od 26 do 61 dni.
W warunkach hodowli domowej samice szarańczy wędrownej składają jaja w przygotowanych pojemnikach z odpowiednim podłożem takim jak wilgotne włókno kokosowe lub piasek. Po złożeniu jaj nie jest konieczne ich przenoszenie do osobnego inkubatora. Wystarczy utrzymać w terrarium/pojemniku odpowiednie warunki środowiskowe:
- temperatura: 25-30 stopni,
- wilgotność: około 70%.
W takich warunkach jaja będą inkubować się naturalnie, a po około 2-4 tygodniach wyklują się młode osobniki.
Jak powinna wyglądać dieta szarańczy wędrownej?
Dieta szarańczy wędrownej jest nieco bardziej rozbudowana od diety karaczanów i świerszczy. Oprócz owoców, warzyw i suchego pokarmu, będziemy musieli włączyć również świeże trawy oraz siano. Jest to ich podstawa diety, więc trawy i siano powinny być w pojemniku cały czas. Możemy także podawać im zieleninę, np. mniszek lekarski lub koniczynę.
Oprócz tego owady powinny mieć dostęp do pokarmu suchego pochodzenia zbożowego – mogą to być płatki owsiane, otręby, ziarna, śruta zbożowa.
Z warzyw i owoców możemy podawać marchew, jabłka, kapustę pekińską, pietruszkę, cukinię – będą one również źródłem wody.
Musimy także dostarczać owadom białko, tak by zminimalizować kanibalizm. Do tego celu możemy wykorzystać suchą karmę dla psów i kotów lub pokarm dla rybek (płatki).
Przygotowanie do hodowli szarańczy wędrownej - co jest potrzebne?
Pojemnik do hodowli szarańczy wędrownej
W domowej hodowli szarańczy powinniśmy wyposażyć się w terrarium lub pojemnik z dobrą wentylacją. Najpraktyczniejsze będzie terrarium szklane, które będzie nam łatwo sprzątać, takie terraria mają też najczęściej wykonaną wentylację grawitacyjną, która umożliwi wymianę powietrza. Jeśli zdecydujemy się na plastikowy pojemnik, będziemy musieli koniecznie wykonać wentylację samodzielnie. Może do tego posłużyć, np. siatka o drobnych oczkach (na tyle drobnych, by wylęg nie był w stanie przez nie przejść), którą wtapiamy we wcześniej wycięte miejsce na jednej ze ścianek. Wentylacja powinna również znajdować się w pokrywie – możemy ją wykonać w ten sam sposób co w ściance. Szarańcza źle znosi wysoką wilgotność, więc bez odpowiedniej wentylacji nie odniesiemy sukcesu hodowlanego.
Pojemnik hodowlany powinien być na tyle duży, żeby zminimalizować kanibalizm, na własne potrzeby wystarczające będzie terrarium u wymiarach 60x40x40cm. Dla urozmaicenia terenu warto umieścić w zbiorniku gałęzie, korzenie i kryjówki.
Podłoże w zbiorniku hodowlanym
Jako podłoże może posłużyć torf wymieszany z piaskiem lub włóknem kokosowym. Taka mieszanka będzie absorbować nadmiar wilgoci i jednocześnie posłuży jako miejsce, w którym samice składają jaja. Kilkucentymetrowa warstwa 5-6 cm będzie wystarczająca. Jeśli nie chcemy podłoża, możemy też umieścić w terrarium osobny pojemnik, który w dowolnej chwili będziemy mogli wyjąć, by skontrolować czy szarańcza złożyła jaja. Musimy wówczas pamiętać, by podłoże było nieustannie wilgotne.
Ogrzewanie i oświetlenie
Jeśli chcemy rozmnażać szarańczę, powinniśmy jej zapewnić ogrzewanie i oświetlenie w zbiorniku – pożądane wartości to 30-35 stopni, a pod źródłem ogrzewania temperatura może dochodzić nawet 45-50 stopni. Powinniśmy stosować 12-godzinny cykl świecenia i ogrzewania, a na noc wyłączać lampy powodując spadek do temperatury pokojowej mieszczącej się w przedziale 20-25 stopni. By uzyskać odpowiednie ciepło najlepiej przetestować różne żarówki grzewcze o mocy od 25 do 100W i wybrać tę, która daje pożądane parametry.
Właściwa wilgotność
Szarańcza wędrowna źle znosi wysoką wilgotność, dlatego nie powinna ona przekraczać 40%. Wystarczające będzie spryskiwanie podłoża, do którego będą składać jaja. Jeśli terrarium będzie odpowiednio wentylowane, bez problemu nadmiar wilgoci będzie odparowywać.
Cena szarańczy wędrownej kupowanej w hodowli
Szarańcza wędrowna jest dostępna w sprzedaży w różnych stadiach – wylęg, subimago i imago. Owady są sprzedawane na sztuki, a cena kształtuje się następująco:
Ilość szarańczy wędrownej | Cena szarańczy wędrownej |
10 osobników | 13-20 zł |
25 osobników | 25-35 zł |
50 osobników | 50-60 zł |
100 osobników | 70-80 zł |
Dla jakich zwierząt szarańcza wędrowna może być podstawą diety?
Szarańcza wędrowna jest jednym z większych owadów karmowych, które są dostępne w sprzedaży. Z uwagi na swoje rozmiary jest ona wykorzystywana do karmienia większych zwierząt, choć i jej wylęg jest również polecany dla młodych i mniejszych zwierząt. Posiada ona korzystny stosunek fosforu do wapnia, co sprawia, że może być podstawą diety.
Jaszczurki
Jaszczurki, które chętnie zjadają szarańczę wędrowną to m.in. agama brodata, gekon lamparci oraz kameleon jemeński. Potrzebują one w swojej diecie dużej ilości białka, a ruchliwość szarańczy wędrownej zachęca je do aktywnego polowania. Wylęg szarańczy jest również odpowiedni dla młodych jaszczurek.
Pająki
Duże ptaszniki również mogą żywić się szarańczą wędrowną. Owady są wystarczająco duże, aby zaspokoić potrzeby żywieniowe pająków.
Egzotyczne ssaki
Szarańcza wędrowna może stanowić podstawę diety dla jeża afrykańskiego oraz lotopałanki.
Owady mięsożerne
Modliszki to kolejna grupa zwierząt, które możemy karmić szarańczą wędrowną.
Gryzonie
Chociaż gryzonie kojarzą się głównie z dietą roślinną, niektóre wszystkożerne gatunki, takie jak myszy czy szczury, również mogą zjadać szarańczę. Dodanie owadów do ich jadłospisu dostarcza cennego białka i tłuszczu, szczególnie ważnych w okresie intensywnego wzrostu lub laktacji u samic.
Skontaktuj się
Chcesz podzielić się swoimi doświadczeniami lub nawiązać współpracę? A może potrzebujesz wskazówek jak rozpocząć własną hodowlę owadów karmowych? Skontaktuj się z nami!